Blog

3 november 2020

Uitleg van contractuele bepalingen

Wanneer twee of meer partijen een overeenkomst opstellen, is het van belang dat alle afspraken goed worden vastgelegd om onduidelijkheden (in de toekomst) te voorkomen. Toch komt het nogal eens voor dat partijen achteraf een geschil krijgen over de uitleg van een contractuele bepaling. Welke uitleg is in dat geval bepalend?

Bijna 40 jaar geleden heeft de Hoge Raad een belangrijke uitspraak gedaan over dit vraagstuk. In het Haviltex‑arrest oordeelde de Hoge Raad dat niet altijd de zuiver taalkundige betekenis van de letterlijke contracttekst doorslaggevend is. Het komt namelijk aan op de betekenis die de contractspartijen in de gegeven omstandigheden over en weer redelijkerwijs aan deze bepalingen mochten toekennen. Ook komt het aan op datgene wat partijen ten aanzien van de bepalingen redelijkerwijs van elkaar mochten verwachten. Er moet dus worden achterhaald wat de subjectieve bedoeling van partijen is en dat is een kwestie van interpreteren. Hierbij kunnen verschillende dingen van belang zijn, zoals bijvoorbeeld tot welke maatschappelijke kringen partijen behoren en welke rechtskennis van die partijen kan worden verwacht.[1] Of simpel gezegd: zijn beide partijen even deskundig?

 Er zijn ook situaties denkbaar waarin een objectieve (tekstuele) uitleg een grotere rol speelt. Dit is volgens de Hoge Raad aan de orde als een contract naar zijn aard bestemd is anderen dan de contractspartijen te binden.[2] Hoe groter het te verwachten aantal ‘derden’ is dat aan het contract is gebonden, hoe belangrijker een objectieve uitleg is.

 Een goed voorbeeld van een geval waarin een puur objectieve uitleg wordt gebruikt, is bij cao’s. Individuele werknemers, en vaak ook werkgevers, zijn niet altijd (direct) betrokken geweest bij het opstellen van de cao. Dat gebeurt meestal tussen werkgevers- en werknemersorganisaties. De individuele werknemer en werkgever kunnen dan als ‘derde’ worden gezien. Voor die ‘derden’ is de subjectieve bedoeling van de contractspartijen niet bekend en bij de uitleg daarvan wordt dus meer naar de letterlijke tekst van de cao gekeken.

 Geschillen over de uitleg van een contractuele bepaling kunnen niet altijd worden voorkomen. Niet iedere situatie kan op voorhand worden voorzien en volledig worden afgedekt. Het is daarom vaak slim om in de inleidende overwegingen bij een overeenkomst de nodige context te geven over de gedachte achter de vastgelegde afspraken en de manier waarop de afspraken tot stand zijn gekomen. In die overwegingen kan bijvoorbeeld iets worden opgenomen over de onderhandelingen in de aanleiding naar het contract of over de doelen die partijen met de overeenkomst wensen te bereiken. Het kan (achteraf) een essentieel hulpmiddel zijn bij het uitleggen van de overeenkomst.

 Bij het opstellen van contracten moet de Haviltex-norm in ieder geval altijd in het achterhoofd worden gehouden.



[1] HR 13 maart 1981, ECLI:NL:HR:1981:AG4158.
[2] HR 20 februari 2004, ECLI:NL:HR:2004:AO1427.

Routebeschrijving naar Drechtsteden Advocaten met de auto

Met de auto vanuit richting Breda

Na de Moerdijkbrug neemt u de eerste afslag naar de N3, richting Papendrecht. U gaat de Papendrechtse brug over en blijft de N3 volgen tot de verkeerslichten. Hier gaat u rechtsaf, (een klein stukje) de A15 op.
U neemt nu de eerste afslag Sliedrecht-West (24) richting Sliedrecht. U buigt linksaf en neemt bij de verkeerslichten de afslag naar links, richting het industrieterrein Nijverwaard. U blijft deze weg volgen. (Let op: vaak snelheidscontroles door flitsautoís!) U blijft de weg volgen. Ga op de rotonde rechtdoor, u ziet links het NS-station. Neem de eerste straat rechts, u rijdt nu het bedrijventerrein Stationspark op. Neem de tweede afslag rechts en hierna de eerste afslag links. Ons pand bevindt zich rechts achteraan op het Stationspark. U kunt hier gratis parkeren. Via de ingang van Hoek en Blok kunt u zich melden bij de receptie.

Kijk voor meer informatie op www.9292.nl

Met de auto vanuit de richting Den Haag en Rotterdam

Volg op het knooppunt Ridderkerk de A15 richting Gorinchem/Nijmegen. U passeert o.a. een Shellstation, gaat onder de tunnel bij Alblasserdam door, passeert Papendrecht en u neemt dan afslag Sliedrecht-West (24) richting Sliedrecht. U buigt linksaf en neemt bij de verkeerslichten de afslag naar links, richting het industrieterrein Nijverwaard. U blijft deze weg volgen. (Let op: vaak snelheidscontroles door flitsautoís!)  U blijft de weg volgen. Ga op de rotonde rechtdoor, u ziet links het NS-station. Neem de eerste straat rechts, u rijdt nu het bedrijventerrein Stationspark op. Neem de tweede afslag rechts en hierna de eerste afslag links. Ons pand bevindt zich rechts achteraan op het Stationspark. U kunt hier gratis parkeren. Via de ingang van Hoek en Blok kunt u zich melden bij de receptie.

Kijk voor meer informatie op www.9292.nl

Met de auto vanuit de richting Utrecht en Gorinchem

Volg de A15 richting Rotterdam. Neem de afslag Hardinxveld-Giessendam / Sliedrecht-Oost (25), neem aan het einde van de afrit de derde afslag van de rotonde. Ga vervolgens bij de stoplichten rechtsaf en volg de weg naar beneden. De volgende rotonde neemt u driekwart en u bevindt zich nu op de Sportlaan. Ga vervolgens bij de volgende rotonde rechtdoor en blijf deze weg volgen. Neem na de heuvel - u passeert de parkeerplaats van het NS-station - de eerste afslag links. U rijdt nu het bedrijventerrein Stationspark op. Neem de tweede afslag rechts en hierna de eerste afslag links. Ons pand bevindt zich rechts achteraan op het Stationspark.
U kunt hier gratis parkeren. Via de ingang van Hoek en Blok kunt u zich melden bij de receptie.

Kijk voor meer informatie op www.9292.nl

Contact

Drechtsteden Advocaten is gevestigd in Sliedrecht, tegenover het station. Er is voldoende gratis parkeergelegenheid en het kantoor is goed bereikbaar met het openbaar vervoer. Wij hebben ook de mogelijkheid om afspraken te maken op kantoor in Barendrecht.

Heeft u vragen of wilt u meer informatie neem dan contact met ons op via de telefoon, e-mail of vul het formulier in en we nemen zo snel mogelijk contact met u op.

Stel ons uw vraag

Versturen